null

Książka-finalistka: Nasze ciała, ich pole bitwy

Drukuj otwiera się w nowej karcie
Christina Lamb i jej ksiązka "Nasze ciała, ich pole bitwy"
Christina Lamb, Nasze ciała, ich pole bitwy. Co wojna robi kobietom

Christina Lamb to jedyna zagraniczna autorka wśród nominowanych do 14. Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego. Jej książkę recenzuje przewodnicząca jury, Katarzyna Surmiak-Domańska. Finał Nagrody 27 maja.

Reportaże o gwałtach na kobietach podczas wojny mają zwykle skazę. Łatwo je przekierować w stronę dywagacji o specyfice danej wojny, danej wspólnoty. Christina Lamb w swoim gigantycznym projekcie podsuwa nam pod oczy mapę wojennych gwałtów na niemal całej kuli ziemskiej, od czasów II wojny po dziś. Odwiedzamy z nią jezydki zgwałcone przez muzułmanów, muzułmanki zgwałcone przez prawosławnych Serbów, Argentynki zgwałcone przez katolików, czytamy o Niemkach gwałconych przez czerwonoarmistów i przekonujemy się, że okrucieństwo gwałtu nie zależy od rasy, narodowości ani wyznania. We wszystkich opisywanych kulturach jest prawnie zakazany i wszędzie funkcjonuje ciche przyzwolenie na gwałcenie kobiet, na stygmatyzowanie ofiar, nie sprawców.

Lamb nie tylko zbiera świadectwa. Z każdą jej podróżą wchodzimy w głąb intelektualnego dyskursu, stawiamy kolejne pytania. Skąd bierze się podprogowa zgoda na to, że kobieta może służyć mężczyźnie do odreagowania, do zaspokojenia, do zemsty na innym mężczyźnie, albo do zadzierzgnięcia z nim braterskiej więzi? Co sprawia, że nawet prokuratorzy i sędziowie dążą do wyciszania gwałtów? Czy fundamenty całej ludzkiej cywilizacji należy gruntownie przebudować? „To nie jest nasz problem. Nie gwałcimy się same. To jest problem mężczyzn.” - mówi feministka Eve Ensler.

Podróż z Lamb jest mroczna, ale wciągająca jak najlepsza literatura, za co słowa uznania należą się także tłumaczce Agnieszce Sobolewskiej. Jeśli damy sobie czas na oswojenie się z drastycznością opisów, których nie brakuje od pierwszych stron, nie będziemy w stanie tej książki odłożyć.

CHRISTINA LAMB
Absolwentka Uniwersytetu w Oksfordzie i Uniwersytetu Harwarda. Jest brytyjską korespondentką zagraniczną „The Sunday Times”. Od 1987 roku nieprzerwanie relacjonuje najważniejsze wydarzenia z Pakistanu i Afganistanu. Pięciokrotna zdobywczyni tytułu Korespondenta Zagranicznego Roku przyznawany przez Press Awards oraz Nagrody Bayeux Calvados-Normandy dla Korespondentów Wojennych. Laureatka Międzynarodowej Nagrody im. Witolda Pileckiego (nagroda specjalna dla korespondentów wojennych). Po polsku wyszła jej książka (napisana wraz z Malalą Yousafzai) To ja, Malala (2014).

AGNIESZKA SOBOLEWSKA
Tłumaczka, absolwentka anglistyki na Uniwersytecie Warszawskim. Od 2005 przełożyła ponad 50 książek. W 2012 roku za przekład “Krótkiej historii geniuszy” pod redakcją Billa Brysona otrzymała Nagrodę im. Jerzego i Hanny Kuryłowiczów, przyznawaną najlepszemu tłumaczeniu książki matematyczno-przyrodniczej, a w 2016 roku – została wyróżniona za przekład Księgi matematycznych tajemnic Iana Stewarta.
 

Film
Reżyseria: Emilia Sadowska
Produkcja: Kasia Rosa, Jacek Zmiczerewski/Gazeta Wyborcza
Asystent reżysera, tłumaczenie z jęz. angielskiego: Marysia Misztal
Zdjęcia: Łukasz Cholewiak, Bastien Loiseau
Muzyka: Maria Holka
Grafika: Paweł Kuliński
Fragmenty książki czyta Krystyna Czubówna
Foto i wideoedycja: Dorota Nowacka/Gazeta Wyborcza, Artur Sińczuk/Gazeta Wyborcza