null

Dwie strony muru - instalacja, która przywraca pamięć

Drukuj otwiera się w nowej karcie
Instalacja "Dwie strony muru", w lustrzanej tafli odbija się warszawska ulica
Instalacja "Dwie strony muru" | Autor: M. Jaźwiecki

U zbiegu ulic Grzybowskiej i Żelaznej w Warszawie powstała instalacja przypominająca o żydowskiej ludności cywilnej zamkniętej w getcie podczas drugiej wojny światowej. Instalacja ma zachęcić przechodniów do wsłuchania się w ich losy i poznania historii ocalałych z morza ognia. Projekt współfinansuje miasto stołeczne Warszawa.

W 1940 r. w Warszawie stanął mur getta, który ostatecznie odizolował Żydów od reszty miasta. Stał się symbolem opresji, osamotnienia, rozpaczy i brutalnej siły wymierzonej w bezbronnych ludzi.

W miejscu, gdzie przebiegała kiedyś granica getta, pojawiła się instalacja przypominająca o tragicznej historii. 

Nasza instalacja staje u zbiegu ulic Grzybowskiej i Żelaznej w Warszawie – to symboliczny mur, z którego jednej strony znajduje się lustro weneckie pozwalające obserwować to, co dzieje się za murem. Druga strona instalacji to lustro, w którym odbijają się przechodzący i obserwujący ludzie

 – mówi rzeczniczka Muzeum POLIN, Marta Dziewulska. Na instalacji znajduje się napis skierowany do przechodniów: 

Tacy sami jak ci, którzy żyli i ginęli w getcie. Czas poznać ich historie. Historie ocalałe z morza ognia

W tym samym miejscu, na granicy dawnego getta, można również posłuchać podcastu „Jakby nas ziemia pochłonęła” autorstwa znanej pisarki i dziennikarki, Katarzyny Kobylarczyk, laureatki 11. edycji Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego. Podcast, opracowany na podstawie pamiętników osób ukrywających się w trakcie powstania, to wzruszający reportaż literacki w sześciu odcinkach.

Przeplatają się w nim losy sześciu bohaterów walczących o przetrwanie podczas powstania w getcie warszawskim: Stelli Fidelseid, Mieczysława Barucha Goldmana, anonimowej dziewczyny z bunkra przy ul. Miłej, pana Maura, Łukasza Menesa oraz Krystyny Budnickiej. Wszyscy oni są również bohaterami wystawy „Wokół nas morze ognia. Losy żydowskich cywilów podczas powstania w getcie warszawskim” prezentowanej w Muzeum POLIN do 8 stycznia 2024.  

Podcastu można posłuchać na stronie Muzeum POLIN, a także muzealnym kanale YouTube, na platformach podcastowych Spotify czy Apple Podcast. Link do podcastu w postaci QR kodu jest również dostępny przy samej instalacji.